29-01-09

Ook Patriarch Kyrill is niet brandschoon

OOK PATRIARCH  KIRILL  IS  NIET BRANDSCHOON

kIRILL

MOSKOU - De handel en wandel van het nieuwe hoofd van van de Russisch-Orthodoxe Kerk wordt vooral belicht op websites van Russische emigranten. Hij is niet brandschoon.

De metropoliet Kirill van Smolensk en Kaliningrad (62) wordt het nieuwe hoofd van de Russisch-Orthodoxe Kerk. Het kerkpolitieke verleden van zijn voorganger Aleksej II was niet brandschoon. Dat geldt ook voor Kirill. Maar er zijn tegelijk positieve tegengeluiden.

Kirill - sinds 5 december al 'tijdelijk hoofd' - werd dinsdag verkozen door een raad van ruim zevenhonderd geestelijken en leken. Wie is de nieuwe patriarch van de ruim 75 miljoen orthodoxe Russen, van wie slechts vijf procent regelmatig naar de kerk gaat?

Kirill Gundajev werd op 20 november 1946 geboren in het toenmalige Leningrad. Zijn opa was priester, die een groot gedeelte van zijn leven in een werkkamp van Sovjetleider Stalin doorbracht. Onlangs zei Kirill nog tegen het Russische persbureau Interfax zich te herinneren dat hij zich als kind al verkleedde als priester. Ook glipte hij op zondag met zijn moeder langs een politieagent om naar de kerk te kunnen gaan.

In juni 1969 werd hij gewijd tot 'hieromonach', iemand die zowel monnik is als priester. Hij maakte snel carrière: in 1971 werd hij afgevaardigde voor Moskou bij de Wereldraad van Kerken en in 1977 aartsbisschop van Vyborg, verantwoordelijk voor de Russische gelovigen in Finland. Dat waren gevoelige posten met twee onontbeerlijke ingrediënten: politieke betrouwbaarheid en de gave van de diplomatie: het beleid van Moskou moest immers vermarkt worden in een Westerse, democratische omgeving. Hij werd door westerse bronnen 'actief en efficiënt' genoemd.

In 1989 werd Kirill hoofd van het departement voor betrekkingen met buitenlandse kerken van de Russisch-orthodoxe Kerk. Vanaf de jaren negentig was hij betrokken bij het langzame proces van hereniging tussen zijn kerk en de Russisch-Orthodoxe Kerken 'over de grenzen', bijna een half miljoen Orthodoxen in het Westen en Midden-Oosten die zich in 1927 hadden afgescheiden van de door de communisten overheerste Moskouse kerk. Op 17 mei kon de hereniging plechtig worden ondertekend. Metropoliet Kirill is voor de gewone Rus geen onbekende. Sinds 1994 heeft hij een wekelijkse pastorale rubriek op het eerste publieke net van de staatstelevisiezender ORT, Slovo Pastira , het Woord van de Herder.

Smetten
Er kleven drie smetten aan Kirill. Hij zou geen beste gezondheid hebben en tijdens de begrafenis van Aleksej II twee keer zijn flauwgevallen. Dat noteerde persbureau Reuters, maar het patriarchaat ontkende dat later in de Russische internetkrant Gazeta.ru .

Kirill geldt in het Westen en in eigen land als 'hervormingsgezind'. ,,Hij is de enige echte politicus onder de bisschoppen. Als ik president zou zijn, zou ik bang zijn van zo'n man'', aldus een Russische expert.

Maar dat is een te snelle conclusie. Op 29 december meldde het overheidsgetrouwe Russische persbureau Ria/Novosti dat Kirill zich had uitgesproken tegen 'welke liturgische of leerstellige hervorming dan ook'.

Ook van Kirill zijn er verhalen over een eerder dienstverband bij de geheime dienst van de voormalige Sovjet-Unie, de KGB. Het probleem is dat de meeste afkomstig zijn uit niet altijd betrouwbare kringen van Russische emigranten in de Verenigde Staten. De dissidente priester Gleb Jakoenin vertelde in september 2006 aan de website evangelie.ru dat de nieuwe patriarch lang een betaalde informant van de geheime dienst was. In 1996 al werd zijn codenaam onthuld: 'Michajlov'. In 2003 noemde de Joodse dissident Georgi Edelstejn hem een KGB-officier en trouweloos mens.

In 2006 stond op jesuschrist.ru te lezen dat Kirill ook in zijn rol als geheime diender een goede opvolger van Aleksej zou zijn.

Toenadering
Een website van Russen in Miami, vaak geciteerd door de rechtse The Washington Times , stelde in januari 2005 dat Kirill twee geheime opdrachten had: de Russisch-Orthodoxe Kerk in Estland inzetten en beschermen tegen de nationalistische gevoelens daar en het terugbrengen van het 'dorpsgevoel' binnen de Russisch-Orthodoxe Kerk.

Opvallend genoeg krijgt Kirill ook veel kritiek binnen zijn kerk. Een strenge vleugel, geleid door bisschop Dhomid Dzjoeban (48), die resideert op het noordoostelijke schiereiland Tsjoekotka, beschuldigt hem van te veel toenadering tot de Rooms-Katholieke Kerk. In december 2007 ontmoette Kirill paus Benedictus XVI en sprak zich uit voor een gezamenlijk optreden tegen 'immoraliteit en secularisme'; het Vaticaan reageerde gisteren verheugd op het nieuws van zijn benoeming.

Daarnaast is het een publiek geheim dat Kirill nogal wat verdiende met het aan de Russisch-Orthodoxe Kerk verleende recht om belastingvrij sigaretten te importeren. Portal-credo.ru noemt hem zelfs de 'tabaksmetropoliet'. Kirills persoonlijk vermogen wordt geschat op een bedrag tussen de 1,5 miljard (Nikolaj Mitrochin van een Moskouse universiteit) en vier miljard dollar (de krant The Moscow News ).

Dat lijkt wat aan de hoge kant. Nathaniel Davis (84), die van president Johnson tot Ford Ruslandexpert op het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken was, stelde in 2000 dat het ging om geld dat ten goede kwam aan de kerk; het orthodoxe tabaksmonopolie zou al in 1997 zijn beëindigd.

Russische internetsites met kritische verhalen over patriarch Kirill, die aanstaande zondag zal worden ingewijd, gingen gisteren op zwart. Kritiek van strenge vleugel binnen Russisch-Orthodoxe Kerk

UIT / DE VOLKSKRANT

 

11:43 Gepost in Actualiteit | Permalink | Commentaren (0)

De commentaren zijn gesloten.