09-04-10

Overweging over de catechese

Overwegingen over de catechese

De kinderen sensibiliseren voor het gebed

 

Wat onderscheidt de catechese van de veelheid van activiteiten die aan kinderen worden voorgesteld ? Tussen de school die natuurlijk een essentiële rol speelt in het gebruik van de tijd van het kind, en de zogenaamde buitenschoolse activiteiten (sport, muziek, dans, schilderen enz...). Welke plaats moeten we toekennen aan de catechese, welke tijd er voor uittrekken en waarom ?

Een eerste element van antwoord zal zijn, te bevestigen dat de catechese ons spreekt over God, en het is essentieel dat God een prioritaire plaats inneemt in de hiërarchie van onze activiteiten, ook voor onze kinderen. Het eenvoudige feit dat de catechese een tijd is die toegewijd is aan God,  zou moeten volstaan opdat wij hen gans onze aandacht en onze ernst verlenen. Het is uiterst belangrijk om voor de kinderen een persoonlijke en volledige tijd te reserveren die toegewijd is aan de Heer, om hen te doen begrijpen dat de Schepper van de wereld en de Vader van allen hen roept tot een persoonlijke relatie, die respect en concentratie noodzakelijk maakt.

Een dergelijk antwoord houdt natuurlijk een zeker risico in , namelijk, dat men de catechese scheidt van het hart  van het leven van elke dag, dat men een scheiding zou scheppen tussen de tijd voor God en de rest van het bestaan, en zo het gevaar te lopen om de activiteiten die niet verbonden zijn met het geloof zou geringschatten. Indien wij zouden  bevestigen dat "het slagen in de klas op de tweede plaats komt met betrekking tot een goede kennis van de Bijbel", of dat voor een jongen die gepassioneerd is door voetbal "de sport zelf minder belangrijk is dan het cafébezoek ...". Dit kan voor het kind overkomen als  onbegrijpelijk.

De band tussen catechese en doopsel

Een andere sleutel voor een oplossing zou voortkomen uit een visie die zich niet baseert op een tegenstelling tussen God en de rest van ons leven ( van het type sacraal/profaan), maar die daarentegen uitgaat van de eenheid tussen momenten die aan God gewijd zijn en het dagelijks leven. Zo zou men Christus kunnen beschouwen als het enige centrum van vele concentrische cirkels die bestaan uit zovele bezigheden in het leven van elke dag en die hun betekenis en hun waarde alleen hebben dank zij het enige centrum. Nodigt Christus ons niet uit om ons huis op de rots te bouwen ? "De regen is gevallen, de stortvloed is gekomen, de winden hebben  gewaaid en zijn tekeer gegaan tegen dit huis, maar het huis is niet ingestort, want het was gebouwd op de rots" (Matth.7,25). In dit perspectief betekent belang te hebben in de catechese tegemoetkomen aan de opbouw van deze rots, fundament en spil van het leven van de kinderen.

De band tussen catechese en doopsel kan in dit verband verklarend werken. Voor de eerste Christenen richtte de catechese zich essentieel tot de volwassenen en had een bevoorrechte plaats in de voorbereiding op de doop, een daad door dewelke het leven van de christenen werd getransformeerd om zich totaal aan Christus toe te wijden. Vandaag geven de meeste christenen vanaf hun jeugdige leeftijd zich in de handen van God, opdat zij zo vroeg mogelijk zouden kunnen deelnemen aan het leven van de verrezen Christus.

Zijn toebehoren tot de kerk  vrij en progressief verankeren

Vanaf dat moment zal de catechese de keuze van de ouders bevestigen om hun kind te laten dopen. Evenals de deelname aan de sacramenten en het leven van de Kerk. Zij actualiseert de gave van het doopsel, zij legt de basis voor een persoonlijke  toetreding, gerijpt en volwassen, door aan de kinderen alle middelen te verschaffen om de keuze van de ouders te aanvaarden. Het kind kan zo zijn toebehoren tot de christelijke familie vrij en progressief verankeren volgens meerdere hoofdlijnen :

*in een maatschappij waar de notie van God meer en meer afwezig is, zal het kind doorheen de geschiedenis en het leven van de heiligen leren, dat God zich openbaart aan de mensen en deelheeft aan het leven van zijn volk, om tenslotte mens te worden als zij;

*dat het gebed en het gaan naar de Kerk de zondag vlug een verplichting kan worden of een familiale gewoonte. Het kind wordt er zich van bewust dat de radicaliteit van het Evangelie zich vooral richt op het hart van de mens waarop men vrij is te antwoorden of niet te antwoorden op de liefdesrelatie waartoe God ons uitnodigt;

* Het toebehoren aan de christelijke familie uit zich door het doopsel. De sacramenten en de riten zijn niet gebaseerd op magische of automatische daden : tijdens de catechese doet het kind mee aan de gezangen en aan de liturgische daden, wat hem toestaat om zijn reden van zijn te verdiepen alsook om de betekenis van de Traditie van de Kerk te leren kennen;

*In een dagelijkse omgeving waar de wet van de sterkste lijkt de bovenhand te hebben, sensibiliseert het kind zich progressief aan een evangelische rechtvaardigheid, waar het misprijzen en de wraak zijn vervangen door de noties van liefde en respect voor de persoon;

*Tegenover de moeilijkheid om zijn geloof te bevestigen en te beleven, leert het kind om met zijn vrienden te bouwen aan een broederlijke gemeenschap van gelovigen, verenigt door de vreugde van het spel en van het 'samen-leven', open voor de noden van zijn naaste en de meest kwetsbaren.

Om te resumeren : om te antwoorden op onze beginvraag, het inschrijven van het kind in de catechese, is hem vanaf vandaag de kans geven, en dit vanaf de leeftijd van vier, zes, acht of twaalf jaar, zonder te wachten tot hij achttien jaar is,  om de ervaring op te doen van de vreugde van het Koninkrijk Gods. Zoals Dostoïevsky het zei aan een kind in de Gebroeders Karamazov, " het paradijs begint vanaf vandaag op deze aarde, het ongeluk is dat de mensen het niet weten"

De betrokkenheid van de ouders is noodzakelijk

Nochtans, opdat het kind  het getuigenis dat hij ontvangen heeft tijdens de catechese zou kunnen assimileren en vruchten doen dragen, opdat alle schoolse en buitenschoolse activiteiten van het kind zouden doordrongen worden door de vreugde van het Evangelie dat hen zo goed mogelijk is overgeleverd, en opdat het kind zijn leven zou kunnen oriënteren in het perspectief van het Koninkrijk, weloverwogen, met alle kaarten in de hand, volstaat het werk van de catecheses niet ! De betrokkenheid van de ouders is noodzakelijk, en dit onder verschillende vormen :

*Aan het kind tonen dat de tijd van de catechese een belangrijke plaats inneemt in de loop van het dagelijkse leven (door bijvoorbeeld altijd stipt te zijn bij de catecheses);

* Herzien, vervolledigen en verdiepen samen met het kind van het onderricht dat het heeft ontvangen (door bijvoorbeeld boeken te lenen uit de kerkelijke bibliotheek die bestemd zijn voor kinderen en ze samen met hen te lezen);

*Het kind inwijden in een leven van persoonlijk en gemeenschappelijk gebed (in het gezin...). Zich inspannen om het leven van Christus voor zichzelf na te volgen (misschien is dit het moeilijkste, maar het meest belangrijke !)

Het is op deze manier dat wij wellicht zouden kunnen, in de loop zelf van het dagelijkse leven, door een activiteit die zo eenvoudig en veeleisend is als de catechese, deze  bescheiden graankorrel  te zaaien in het hart van de kinderen, die geroepen zijn om te groeien met Gods hulp. Het is immers "de vreugde van de Vader die ons veel vruchten zal geven..."(Joh 15,8)

Jean Jacques Laham

Uit het Frans vertaald door Kris Biesbroeck

 

 

.

10:16 Gepost in Actualiteit | Permalink | Commentaren (0)

De commentaren zijn gesloten.