17-12-13

de heilige Notker de Stammelaar

 

 

Heiligenleven

Heilige Notker de stamelaar

 

notker de stamelaar.jpgDe heilige Notker de Stamelaar

 

 

De heilige Notker de stamelaar werd geboren in een adelijk geslacht in Thüringen. Reeds op jonge leeftijd werd hij monnik in de abdij van Sankt Gall, waar hij weldra de aandacht trok door zijn vroomheid en geleerdheid. Hij wist een ierse monnik die in Rome muziek gestudeerd had, over te halen in Sankt Gall te blijven, en zo ontstond de beroemde zangschool van deze abdij.

Notker had eveneens naam als theoloog en wist inspirerend te spreken over godsdienstige vraagstukken. Toen hij bij een voordracht de openlijke bewondering van de koning had verkregen, wekte dit jaloezie op van de hotprediker en deze vroeg hooghartig aan Notker 'Meester, ik zit met een moeilijkheid.. Kunt u mij zeggen wat God doet op dit ogenblik ?' 'Zeker', antwoordde de ander, ' de almachtige God doet op dit ogenblik wat Hij in eeuwigheid gedaan heeft en zal doen : 'Hij werpt de hoogmoedigen ter aarde maar verhoogt de geringen'.

In die tijd werd in de grote abdijkerken het Alleluia op een steeds langer uitgesponnen melodie gezongen om de diaken tijd te geven in plechtige processie naar de ambon te schrijden voor de lezing van het Evangelie. Deze melodieën waren echter moeilijk in het geheugen vast te houden in een tijd die het muziekschrift nog niet kende, en er werd daarom nogal mee geknoeid. Na enkele franse pogingen in die richting werd door Notker consequent de methode ingevoerd om Sequentia's te dichten, met een lettergreep voor elke noot van het Alleluia, een gewoonte die zich snel verbreidde om haar practisch nut en die aansloot bij het germaanse muziekgevoel. Zo zijn verschillende beroemde hymnen ontstaan, waarvan een der bekendste is : 'Media vitae in morte sumus...' (Temidden van dit leven staan wij in de dood).

Koning Karel de Dikke was bijzonder bevriend met Notker. Hij was eveneens een hymnendichter en componist en beiden wisselden vaak nieuwe werkstukken uit. Een van de beroemste composities van de koning is hetb 'Veni Creator' dat op velerlei toonaarden nog steeds in de Rooms Katholieke Kerken gezongen wordt. Zo bracht Notker zijn dagen door met werken voor de gezamelijke eredienst. Hij is gestorven in 912 en ligt begraven in de abdijkerk van de heilige Johannes de Doper en Petros.

Uit : Heiligenlevens voor elke dag . Uitg. Orthodox klooster Den Haag

De commentaren zijn gesloten.